Premiery #nonfiction LIPIEC 2026

W wakacje wydaje się nieco mniej, za to zwykle jest trochę więcej czasu na czytanie… czyli można nadrobić zaległości! Jeśli jednak mimo stosiku wstydu na nocnej szafce wciąż kuszą Was nowości, nie ma sprawy – jesteśmy i dostarczamy świeżutkie premiery #nonfiction. Zacznijmy poważnie: od końca zachodniej klasy średniej i początku nowego globalnego porządku projektowanego nam przez Chiny. Ale jak lato, to i podróże – w lipcu zapraszamy do Andaluzji, Umbrii oraz na tour po PRL-owskich sanatoriach i domach wczasowych. Polecamy też Homera na nasze czasy i znów na czasie. Miłego urlopowania! 📚🏖️☀️

zebrała Agnieszka Pietrzak

Błażej Ciarkowski

Remontownia ciał i dusz. Domy wczasowe i sanatoria w PRL-u

Wydawnictwo Czarne

premiera: 29.07.2026

Opowieść o wczasach w PRL-u zaczyna się od nieufności. Tuż po wojnie urlop nie jest oczywistością, lecz propozycją, z którą „masy pracujące” trzeba dopiero zaznajomić. Państwo organizuje wypoczynek odgórnie – w sanatoriach, ośrodkach zakładowych, na koloniach – i tworzy system, który ma objąć miliony. W tej historii powracają konkretne miejsca: od uzdrowisk i górskich kurortów po nadmorskie ośrodki i leśne enklawy. Krynica, Ustka, Kudowa, Szczawnica i wiele, wiele innych – każde z nich staje się sceną podobnych doświadczeń.

Autor pokazuje dwie warstwy tego świata. Z jednej strony są inwestycje, plany i administracyjne kulisy budowania ośrodków i zarządzania nimi – wysiłek państwa mierzącego się z niedoborem i skalą przedsięwzięcia. Z drugiej – codzienność wczasowiczów: stołówki, wycieczki, obowiązkowe rozrywki prowadzone przez kaowców, dziecięce kolonie. Z listów i skarg wyłania się obraz daleki od propagandowego ideału, pełen drobnych napięć i rozczarowań. We wspomnieniach jednak przetrwa opowieść o dobrej zabawie, wspólnotowości i idyllicznych wakacjach.

To reportaż o systemie, który miał uszczęśliwiać masy, i o ludziach, którzy próbowali w nim znaleźć dla siebie miejsce. O pamięci zapisanej na fotografiach i pocztówkach, i o rzeczywistości, która była bardziej złożona niż nostalgiczne wspomnienie.

Agnieszka Dobkiewicz, Mateusz Mykytyszyn

Zamek Książ. Historia opowiedziana głosami służących

Wydawnictwo Agora

premiera: 1.07.2026

Opowieść o codzienności, dramatycznych chwilach i tajemnicach najbardziej magicznego miejsca na Dolnym Śląsku.

W tej książce wielka historia splata się z losami zwykłych ludzi, którzy służyli w Zamku Książ: pokojówki Kathe, kamerdynera Paula, niani Thirzy, opiekunki Gertrude, ogrodnika Josepha, koronczarki Amalie, mistrza kucharskiego Louisa, szofera Maxa, pielęgniarki Louise, dyrektora stajni Aleca i wielu innych. Śledząc krzątaninę aktorów drugiego planu, podglądamy kulisy zamkowego życia w momentach doniosłych, tragicznych, radosnych i zupełnie zwykłych. Poznajemy sekrety księżnej Daisy i rodziny Hochbergów – celebrytów swoich czasów.

Historia obejmuje lata 1888–1946 i wykracza poza mury Książa – zaglądamy do innych posiadłości Hochbergów, najbiedniejszych górniczych dzielnic Wałbrzycha, fabryki koronek w Jeleniej Górze, obozu pracy AL Fürstenstein i kilku europejskich miast.

To książka dla tych, którzy chcą poznać losy Zamku Książ nie przez pryzmat dat i suchych faktów, ale oczami świadków jego historii.

Christophe Guilluy

No society, czyli koniec zachodniej klasy średniej

tłum. Jakub Dąbrowski

Wydawnictwo Ha!art

premiera: 13.07.2026

„There is no society”, nie ma społeczeństwa. Słowa te wypowiedziała Margaret Thatcher w październiku 1987 roku. Ich sens szybko zrozumiały klasy dominujące Zachodu. Oznaczają one wielkie oderwanie się świata wyższych sfer, które, porzucając dobro wspólne, pogrążają kraje Zachodu w chaosie zrelatywizowanego społeczeństwa. Zerwanie więzi, nawet tej opartej na konflikcie, sprawia, że upadamy w a-społeczeństwo. Od teraz już tylko „no more society”. Kryzys reprezentacji politycznej, atomizacja ruchów społecznych, cytadelizacja burżuazji, zbiegostwo klasy ludowej oraz ponadnarodowe uwspólnotowienie życia publicznego są znakami wyczerpania modelu, który nie spaja już społeczeństwa. Fala populizmu przetaczająca się przez świat Zachodu jest zaledwie widzialną częścią „soft power” klasy pracującej, która popchnie świat wyższych sfer do złączenia z prawdziwym ruchem społeczeństwa lub zniknięcia.

Historyczny rozwód pomiędzy wyższymi sferami oraz nizinami objawia się osłabieniem społecznej kategorii, która niosła w sobie wartości amerykańskiej oraz europejskiej way of life: a mianowicie klasy średniej. Od tego momentu żyjemy w czasach a-społeczeństwa. Liberalny projekt Thatcher zaszedł dalej, niż wyobrażała to sobie sama autorka. Ceną za wprowadzone reformy ekonomiczne było nie tylko poświęcenie całej klasy robotniczej na ołtarzu globalizacji, ale poświęcenie społeczeństwa w ogóle.

Oliver Hilmes

Berlin 1936. Szesnaście dni sierpnia

tłum. Iwona Mączka

Wydawnictwo Znak Literanova

premiera: 15.07.2026

W sierpniu 1936 roku przez szesnaście dni stolica Trzeciej Rzeszy była w centrum uwagi całego świata. Odbywające się wtedy w Berlinie igrzyska olimpijskie pozostawały w cieniu coraz brutalniejszej dyktatury nazistowskiej

Oliver Hilmes opowiada o tym niezwykłym czasie z wielu perspektyw – zarówno nazistowskich dygnitarzy, zagranicznych dyplomatów, sportowców, dziennikarzy i artystów, jak i zwykłych Berlińczyków: właściciela klubu nocnego, muzyka jazzowego, kobiety z mroczną tajemnicą, osoby obawiającej się, że do jej drzwi zapuka gestapo, i żydowskiego chłopca mającego nadzieję, że Niemcy przegrają przynajmniej na arenie sportowej.

Meldunki policyjne, artykuły prasowe, nazistowskie instrukcje oraz zapiski w osobistych dziennikach i listach składają się na niezwykły, wielogłosowy portret stolicy Niemiec. Berlin 1936 to portret miasta, które jeszcze świętuje, choć powoli pogrąża się w otchłani.

Beata Izdebska-Zybała

Iwaszkiewicz. Przyjaciele i wrogowie

Wydawnictwo Marginesy

premiera: 22.07.2026

Jarosław Iwaszkiewicz często powtarzał, że „twórca musi mieć dużo i różnych przeżyć”, a tego dostarczali mu otaczający go ludzie.

Młodzi poeci, jak choćby Zbigniew Herbert, wprowadzali go w nową poetykę wiersza. Z młodymi prozaikami – Włodzimierzem Odojewskim czy Julianem Stryjkowskim – dzielił trud doskonalenia warsztatu pisarza. Przyjaźń z Andrzejem Wajdą otworzyła go na nowe formy wyrażania sztuki.

Nie mniej cenił przyjaźnie z kobietami – do grona jego bliskich należały argentyńska arystokratka Carmen Quintana, francuska pianistka Hélène Kahn-Casella, tłumaczka i dziennikarka Rena Jeleńska, pisarka Irena Krzywicka czy ikona polskiego wzornictwa Wanda Telakowska.

Wierności wielu przyjaźniom dochował także w pożodze II wojny światowej. Narażając bezpieczeństwo własne i najbliższych, pomagał przyjaciołom żydowskiego pochodzenia, za co pośmiertnie otrzymał medal Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Po powstaniu warszawskim, gdy tysiące ludzi straciło dach nad głową, do domu w Stawisku przyjął przeszło osiemdziesiąt osób. Z tego okresu wyszedł jako człowiek o niewzruszonych zasadach moralnych. Dzięki temu na kompromisy, które zawierał z komunistyczną władzą, spoglądano łagodniejszym okiem.

Beata Izdebska-Zybała stworzyła złożony obraz wielkiego twórcy, którego ani nie rozgrzesza, ani nie potępia, lecz pokazuje człowieka uwikłanego w skomplikowane relacje.

Bartek Kieżun

Via Flaminia. Opowieści z Umbrii

Wydawnictwo Czarne

premiera: 29.07.2026

Umbria, „zielone serce Włoch”, choć często omijana przez turystów i nieobecna w bedekerach, dla Bartka Kieżuna stała się drugim domem.

Ten ceniony autor książek kulinarnych zabiera nas podróż nie tylko do włoskich trattorii i kawiarni – razem z nim odwiedzamy kościoły, podziwiamy freski i spacerujemy po urokliwych placykach. Zbieramy zioła, próbujemy lokalnych win i przechodzimy przez kolejne bramy w pierścieniach murów wokół Perugii. Kieżun ma oko do szczegółów i serce do osób, które stanęły na jego włoskiej drodze: przypadkowe spotkania i nieoczekiwane zdarzenia stają się punktem wyjścia do zgłębiania lokalnej historii, sztuki i zwyczajów.

Via Flaminia to pasjonujący portret Umbrii, ale przede wszystkim osobista opowieść o zapuszczaniu korzeni w nowym miejscu.

Sonia Kronlund

Mężczyzna o tysiącu twarzy

tłum. Magdalena Kamińska-Maurugeon

Wydawnictwo Literackie

premiera: 8.07.2026

„Jest pilotem samolotów pasażerskich, innym razem fotografem wojennym, inżynierem w zakładach Peugeota, żołnierzem w Strefie Gazy, policjantem, lekarzem albo franczyzobiorcą firmy kosmetycznej. Bywa Hiszpanem, Argentyńczykiem, Brazylijczykiem lub Portugalczykiem. Ma na imię Daniel, Alexander, Ricardo, Jeremias, Carlos, Antonio. Jego ojciec jest kolejarzem w Buenos Aires, sędzią w Rio de Janeiro albo nie żyje, bo zginął w katastrofie śmigłowca.
Nic z tego nie jest prawdą”.

Przez lata zwodzi kobiety, zdradza je i oszukuje. Prowadzi równoległe życia w kilku krajach na dwóch kontynentach. Jego ofiary są skłonne uwierzyć w nawet najbardziej bezczelne kłamstwa i absurdalne wytłumaczenia.

Na czym polega jego sekret? Czy wystarcza, że dla swoich wybranek jest zawsze dokładnie taki, jakim chcą go widzieć? I kim się okaże, gdy opadną już wszystkie maski?

Prawdziwa historia podróży z luksusowych paryskich apartamentów przez brazylijskie komisariaty do skrytej w zimowej mgle Polski.

Marcin Lisiecki

Wznieciliśmy mrok. Historia mówiona polskiej sceny metalowej w latach 80. i 90.

Wydawnictwo Krytyki Politycznej

premiera: 8.07.2026

W szarej rzeczywistości PRL-u, w prowincjonalnych piwnicach i domach kultury, pod czujnym okiem milicji, rodziła się jedna z najsilniejszych scen metalowych w Europie Środkowo-Wschodniej. Wznieciliśmy mrok to opowieść o społeczności, która stworzyła własną, mroczną i niepodległą kulturę, i o muzyce jako przestrzeni wolności.

Mimo braku sprzętu i pieniędzy polski metal wypracował swój własny, unikalny styl, który zdobył uznanie na całym świecie. O początkach ciężkiego grania opowiada chór ponad sześćdziesięciu głosów – muzycy Kata, Vadera, TSA, Imperatora czy Dead Infection, jak również animatorzy podziemia i fani, których zaangażowanie tworzyło tę scenę od podstaw.

Książka dla wszystkich na tyle starych, by pamiętać czasy, gdy o nowościach dowiadywano się z trzeszczącego Radia Luxembourg, a kasety przegrywało się od kolegów. To zarówno historia sentymentalna o hartowaniu się polskiego metalu –buncie przeciwko systemowi, szkole i kościelnym normom – jak i o brutalnych realiach starć z milicją, ZOMO czy skinheadami.

Ten mrok wciąż płonie!

Bojan Pancevski

Wysadzić Nord Stream. Sabotaż, który wstrząsnął światem

tłum. Adrian Stachowski

Wydawnictwo Zysk i S-ka

premiera: 7.07.2026

Dziennikarskie śledztwo odsłaniające kulisy największego aktu sabotażu w ostatnich latach.

We wrześniu 2022 roku skandynawscy sejsmolodzy zarejestrowali wstrząsy w pobliżu duńskiej wyspy Bornholm. To, co początkowo wyglądało na podwodne trzęsienie ziemi, okazało się serią potężnych eksplozji, które zniszczyły wart 20 miliardów dolarów gazociąg Nord Stream, biegnący dnem Morza Bałtyckiego i transportujący rosyjski gaz do Niemiec. Wydarzenie to nie tylko zmieniło globalny krajobraz geopolityczny i wpłynęło na europejską gospodarkę, lecz również wywołało napięcia wewnątrz NATO.

Bojan Pancevski, główny korespondent polityczny „Wall Street Journal” w Europie, rekonstruuje przebieg tej zuchwałej operacji. Ujawnia szczegóły jej przygotowania i przytacza ekskluzywne relacje kluczowych graczy, w tym jej wykonawców, niemieckich śledczych oraz przedstawicieli służb wywiadowczych różnych państw. Jego wciągający reportaż łączy w sobie elementy thrillera szpiegowskiego, opowieści true crime i mrocznej kroniki wojennej.

Kevin Rudd

Świat według Xi Jinpinga. Jak Chiny zmieniają globalny porządek

tłum. Radosław Korda

Wydawnictwo Naukowe PWN

premiera: 17.07.2026

Gdzie szukać odpowiedzi na pytania o przyszłość świata? W gospodarce? Technologii? Geopolityce? A co, jeśli prowadzą one dziś do Pekinu?

Chiny nie są już tylko „fabryką świata”. Dziś wpływają na globalną gospodarkę, technologie, handel, bezpieczeństwo i politykę międzynarodową. Decyzje podejmowane w Pekinie oddziałują na ceny surowców, rozwój sztucznej inteligencji, konflikty geopolityczne i układ sił na świecie.

A w centrum tych przemian stoi jeden człowiek – Xi Jinping.

Kim naprawdę jest przywódca Chin? Co go napędza? Dlaczego odszedł od kierunku wyznaczonego przez swoich poprzedników? I dokąd zamierza poprowadzić Chiny oraz świat?

Kevin Rudd, były premier Australii, dyplomata, wybitny znawca Chin i człowiek od dekad obserwujący chiński system od środka, podejmuje się zadania, którego wielu unika: próbuje rozszyfrować ideologiczny kod Xi Jinpinga. Sięga do przemówień, dokumentów partyjnych, oficjalnych tekstów i politycznych sygnałów, aby odsłonić ukryty mechanizm działania jednej z najpotężniejszych postaci naszych czasów.

Autor pokazuje, że za gospodarczymi decyzjami, polityką zagraniczną i rosnącą asertywnością Chin stoi spójna wizja świata – połączenie marksizmu, leninizmu i nacjonalizmu, które Xi uczynił fundamentem swojej polityki.

To nie jest książka wyłącznie o Chinach.
To książka o świecie, który zmienia się szybciej, niż większość z nas zauważa. O nowym układzie sił, nowych ambicjach i nowych zasadach gry.

Przyszłość nie zależy już tylko od tego, kto ma największą siłę. Zależy od tego, czyja wizja świata zacznie wyznaczać kierunek zmian.

Tomasz Siewierski, Artur Wójcik

Karol Estreicher

Państwowy Instytut Wydawniczy

premiera: 2.07.2026

Poszukiwanie i odzyskiwanie dóbr kultury wymaga niezwykłej cierpliwości, żmudnych poszukiwań i przede wszystkim specjalistycznej wiedzy. W powojennej, chaotycznej rzeczywistości wymagało także determinacji i bezkompromisowości. Karol Estreicher był człowiekiem, który doskonale łączył w sobie wszystkie te cechy, wzmacniając je niezłomnym poczuciem misji i niezachwianą wiarą w jej słuszność. Biografia profesora UJ to jednocześnie powieść detektywistyczna, studium psychologiczne, wykład historyczny. W pamięci jednych zapisał się jako wybitny naukowiec i zasłużony rewindykator, dla innych był dyletantem i hochsztaplerem. Człowiekiem z imponującą pasją, a zarazem z talentem do zrażania innych do siebie. Bez niego do Polski nie wróciłby ołtarz Wita Stwosza ani wawelskie arrasy. A jednak Rada UJ miała dobre powody, by odmówić mu profesorskiego tytułu. Inwigilowany przez SB, odrzucony przez środowisko naukowe… Czarna legenda Estreichera mierzy się na szali z jego dziedzictwem.

Vaclav Smil

Jak nakarmić świat. Historia i przyszłość żywności

tłum. Dariusz Rossowski

Wydawnictwo Insignis

premiera: 1.07.2026

Nigdy wcześniej nie musieliśmy wyżywić tylu ludzi co dziś.

Jak globalne potrzeby żywnościowe wpływają na nasze życie?
Dlaczego niektórzy z największych producentów żywności na świecie to jednocześnie kraje z największym odsetkiem ludności niedożywionej?
Dlaczego marnujemy tak ogromne ilości jedzenia i jak można temu zaradzić?
Czy wszyscy moglibyśmy przejść na dietę wegańską i cieszyć się zdrowiem? A co najważniejsze – czy powinniśmy?

Wybitny naukowiec Vaclav Smil odpowiada nie tylko na te pytania. Rozprawia się z mitami i objaśnia, skąd naprawdę bierze się żywność. Opisując dzieje globalnej produkcji jedzenia, wyjaśnia, dlaczego hodujemy te, a nie inne gatunki zwierząt, jak doszło do tego, że większość kalorii spożywanych na świecie pochodzi z zaledwie kilku produktów oraz jak może się to zmienić w przyszłości.

Jak nakarmić świat to fascynująca, poszerzająca horyzonty i opierająca się na danych i rzetelnych badaniach książka o fundamencie naszego istnienia – żywności.

Dorota Sumińska

Bądź jak wilk, a staniesz się człowiekiem. Czego możemy nauczyć się od zwierząt?

Wydawnictwo Literackie

premiera: 15.07.2026

Wierni przyjaciele, troskliwi rodzice, zakochani w życiu optymiści i mistrzowie empatii. Świat zwierząt pełen jest stworzeń, które inspirują i skłaniają do refleksji nad ludzką naturą.

To nie jest kolejna książka o zwierzęcych zwyczajach. To lustro naszych własnych nawyków. Zwierzęta potrafią być zarówno inspiracją, jak i przestrogą. Od samicy komara możemy nauczyć się wytrwałości w dążeniu do celu, od świń troski o potomstwo i budowania silnych więzi rodzinnych, od kruka elegancji, a od sowy uroku osobistego. Nie wszystko jednak warto naśladować. Nie kradnijmy jak sroki, nie bądźmy namolni jak muchy i nie hałasujmy jak wrony.

Dorota Sumińska pokazuje, że w emocjach, relacjach i codziennych zachowaniach łączy nas ze zwierzętami znacznie więcej, niż nam się wydaje. Czy potrafimy korzystać z tej wiedzy w codziennym życiu? Zamiast pędzić z nosem w smartfonie, warto się zatrzymać i rozejrzeć. Wtedy łatwiej dostrzec, jak bardzo jesteśmy podobni do wszystkich żywych stworzeń na tej planecie.

Dan Wang

Na złamanie karku. Jak Chiny chcą urządzić przyszłość

tłum. Jarosław Skowroński

Wydawnictwo Zysk i S-ka

premiera: 7.07.2026

Przez niemal dekadę analityk technologiczny Dan Wang – błyskotliwy obserwator współczesnych Chin – był świadkiem ich zdumiewającego, często chaotycznego postępu. Monumentalne mosty, lśniące koleje i rozległe fabryki poprawiły wyniki gospodarcze w rekordowym tempie. Jednak szybkie zmiany przyniosły też fale cierpienia w całym społeczeństwie. Ta rzeczywistość – polityczne represje i oszałamiający wzrost – nie jest paradoksem, lecz typową cechą chińskiego podejścia inżynieryjnego.

W swojej książce Wang łączy przenikliwe analizy z sugestywną narracją, tworząc nową, prowokującą perspektywę rozumienia Chin, która jednocześnie pozwala lepiej zrozumieć Stany Zjednoczone. Chiny to państwo pędzące ku wielkości na złamanie karku, w odróżnieniu od amerykańskiego społeczeństwa prawniczego, hamującego wszystko, co się da – zarówno to, co dobre, jak i to, co złe.

W czasach wrogości i nieufności Wang odsłania zaskakujące podobieństwa między tymi dwoma supermocarstwami. Każde z nich oferuje wizję, jak to drugie może się ulepszyć, jeśli tylko ich przywódcy i obywatele zechcą poświęcić sobie nawzajem coś więcej niż tylko podejrzliwe łypnięcie okiem.

Marek Węcowski

Homer na nasze czasy

Wydawnictwo Znak Literanova

premiera: 15.07.2026

Kim był Homer? Czy w ogóle istniał? I dlaczego, po upływie trzech tysięcy lat, wciąż czytamy Iliadę i Odyseję?

Przez stulecia uczeni spierali się o niego, spekulowali na jego temat i popadali w obsesje. Szukali go starożytni filologowie i romantyczni nacjonaliści, którzy widzieli w nim duszę narodu. Mickiewicz i Tołstoj czerpali z niego garściami, pisząc swoje epokowe dzieła. Psychiatrzy leczyli Iliadą weteranów wojennych. A sam Homer przez lata towarzyszył żołnierzom na wojnach, również tych współczesnych – zagrzewał ich do walki w okopach Gallipoli i w ruinach Mariupola – i pomagał zrozumieć, jak przemoc wpływa na człowieka.

Iliada i Odyseja powracają do nas w najkrytyczniejszych momentach dziejów. Dziś także mają szczególne znaczenie. Bo okazuje się, że nigdy nie wróciliśmy spod Troi, Achilles wciąż ginie przedwczesną śmiercią, Odyseusz nadal szuka drogi do domu, a bogowie przyglądają się nam z Olimpu z mieszaniną rozbawienia i troski.

Co jeszcze chcą nam powiedzieć starożytni?

I jak mogą nam pomóc?

To erudycyjna i porywająca historia – pełna odkryć, napisana z przekonaniem, że antyczne eposy są doskonałą odpowiedzią na nasze czasy.

Jakub Wojas

Tonący nie krzyczą. Wspomnienia ratownika

Wydawnictwo Wielka Litera

premiera: 1.07.2026

Na plaży życie i śmierć dzielą sekundy.

Tonący szamocze się, rozchlapuje wodę, ale nie wydaje z siebie dźwięku. Nie może nabrać tchu, traci przytomność i znika pod taflą. Często inni kąpiący się w ogóle nie zauważają, co się dzieje. Jedyną osobą, która potrafi dostrzec zagrożenie i zareagować, jest ratownik.

Jakub Wojas pracował nad Bałtykiem, na wschodnim wybrzeżu Stanów Zjednoczonych, w południowej Anglii, na greckiej wyspie Lesbos. Opowiada o tym, jak wygląda walka o życie w zimnych wodach oceanu i we wzburzonym morzu, a także czym różni się praca ratownika w poszczególnych krajach. Wspomina mordercze treningi i egzaminy w jednej z najlepszych morskich organizacji ratowniczych na świecie. Opisuje niezwykłą więź, jaka łączy osoby czuwające nad bezpieczeństwem plażowiczów.

To książka pełna skrajnych emocji. Raz wstrzymujemy oddech, jakbyśmy sami zanurzali się pod wodą, raz z ulgą wypuszczamy powietrze, śmiejąc się z zabawnej i niegroźnej przygody. I chociaż wiele fragmentów czyta się jak powieść akcji, to wszystko wydarzyło się naprawdę.

Agnieszka Zielińska

Gdzie słońce spędza zimę. Historie z Andaluzji

Wydawnictwo Czarne

premiera: 1.07.2026

Al-Ándalus to jednocześnie koniec i początek Hiszpanii. Najgorętszy region Półwyspu Iberyjskiego, gdzie w cieniu drzew oliwnych, w zapachu cytrusów i w rytmie flamenco splatają się wpływy arabskie i europejskie.

Siedemnaście reporterskich historii prowadzi nas przez region widziany od środka: zaglądamy do domów wykutych w skałach, degustujemy wina z Malagi, idziemy krok w krok za procesją świętych figur, by zboczyć nalokalną fiestę, a potem trafić do miasta, które było kiedyś „Hollywood Europy”. Są też na tej trasie miejsca ukryte w cieniu: wiec ultraprawicowej partii VOX, ulice jednej z najbiedniejszych dzielnic Sewilli czy zakład grabarza zajmującego się pochówkiem imigrantów, którzy dotarli do Hiszpanii nielegalnie, pokazują złożoność andaluzyjskiej rzeczywistości.

Agnieszka Zielińska przedstawia Andaluzję pełną kontrastów – miejsce, gdzie różnorodność nie dzieli, lecz buduje, a prażące słońce odbija się od śnieżnych górskich szczytów. To opowieść o ludziach żyjących na styku kultur, codziennie odnajdujących się w rzeczywistości utkanej z pozornych sprzeczności.

Anna Zielińska

Historyczne bzdury o średniowieczu. Jak naprawdę żyło się w czasach dam i rycerzy?

Wydawnictwo Sploty

premiera: 15.07.2026

Wcale nie takie mroczne wieki. Ile prawdy jest w mitach na temat średniowiecza?

„Wieki ciemne” albo „mroczne wieki” – tak o średniowieczu pisali historycy XVIII i XIX stulecia. To wtedy zrodził się wciąż żywy w powszechnej świadomości obraz epoki, która miała być brudna i posępna. Skupiona na Bogu i modlitwie. Pełna przemocy, śmierci, głodu, chorób, wojen i czasem bardzo wymyślnych tortur. Fakt, średniowiecze nie ma najlepszej prasy…

Anna Zielińska, twórczyni facebookowego profilu Historyczne bzdury, zdecydowała się rzucić nieco światła na mroki średniowiecza. Za pośrednictwem tej książki rozprawia się z popularnymi mitami na temat tej epoki, między innymi z legendą Wielkiej Lechii, pogłoskami o braku skuteczności ówczesnej medycyny i o niedostatkach higieny w średniowiecznej egzystencji. Zabiera czytelnika na pole bitwy pod Grunwaldem. Opowiada także o dawnych bohaterach, o których wciąż krążą legendy, choć… Cóż, ci bohaterowie nie istnieli.